Công viên Chiến thắng Moscow và Khải Hoàn Môn trên đồi Poklonnaya

Nếu Quảng trường Đỏ là trái tim lịch sử của Moscow, thì Công viên Chiến thắng trên đồi Poklonnaya là nơi người Nga gửi gắm ký ức về những cuộc chiến giữ nước. Ở đây có tháp tưởng niệm cao vút, Bảo tàng Chiến tranh Vệ quốc, những hàng đài phun nước dài, khu trưng bày xe tăng, máy bay ngoài trời và không xa là Khải Hoàn Môn trên đại lộ Kutuzovsky. Bài viết giúp Quý khách hiểu lịch sử, những điểm nên xem và cách sắp xếp thời gian khi ghé nơi này trong hành trình du lịch Nga.

Đồi Poklonnaya: ngọn đồi "cúi chào" Moscow

Poklonnaya có gốc từ chữ "poklon" trong tiếng Nga, nghĩa là cúi đầu chào. Ngày xưa, khi Moscow còn nằm gọn trong vòng tường thành, khách đi đường từ phía tây tới đây là lần đầu tiên nhìn thấy những mái vòm vàng của thành phố, nên họ dừng lại cúi chào trước khi vào kinh đô. Ngọn đồi cao khoảng 171,5 m so với mực nước biển, từng là một trong những điểm cao nhất của vùng ngoại ô cũ.

Đồi Poklonnaya cũng gắn với một câu chuyện nổi tiếng trong lịch sử nước Nga. Năm 1812, sau trận Borodino, Napoléon đứng trên ngọn đồi này chờ người Nga mang chìa khóa thành phố ra đầu hàng. Nhưng không ai đến cả. Quân Pháp vào một Moscow gần như bỏ trống, rồi thành phố bốc cháy, và chỉ vài tuần sau đội quân từng làm chủ châu Âu phải rút lui trong mùa đông khắc nghiệt. Vì thế, với người Nga, Poklonnaya là nơi mang ý nghĩa của sự kiên cường, và việc dựng khu tưởng niệm chiến thắng ở đây có lý do rất rõ ràng.

Tháp tưởng niệm và quảng trường Chiến thắng

Trung tâm của công viên là quảng trường rộng với tháp tưởng niệm hình lưỡi lê cao 141,8 m. Con số được tính toán có chủ ý: mỗi 10 cm chiều cao tượng trưng cho một ngày trong cuộc Chiến tranh Vệ quốc 1941–1945, tổng cộng 1.418 ngày. Trên thân tháp có các phù điêu kể lại những trận đánh lớn, gần đỉnh là tượng nữ thần Chiến thắng Nike cùng hai thiên thần thổi kèn, tác phẩm của nhà điêu khắc Zurab Tsereteli. Dưới chân tháp là tượng Thánh George cưỡi ngựa đâm con rồng, biểu tượng quen thuộc của Moscow về cái thiện chiến thắng cái ác.

Từ cổng vào phía đại lộ Kutuzovsky, một con đường dài dẫn lên quảng trường, hai bên là hệ thống đài phun nước được chia thành từng cụm. Người Moscow kể rằng các cụm này gợi nhắc những năm tháng của cuộc chiến. Vào những ngày hè, nước phun cao, trẻ em chạy dọc lối đi, các cặp đôi mới cưới chụp ảnh, tạo nên một không gian vừa trang nghiêm vừa gần gũi. Buổi tối, tháp tưởng niệm được chiếu sáng, đứng từ xa trên đại lộ đã thấy rõ.

Bảo tàng Chiến tranh Vệ quốc

Tòa nhà hình vòng cung phía sau tháp tưởng niệm là Bảo tàng Chiến tranh Vệ quốc, còn gọi là Bảo tàng Chiến thắng. Công trình được xây dựng từ năm 1983 và mở cửa đúng dịp kỷ niệm 50 năm Ngày Chiến thắng năm 1995. Bên trong có Sảnh Vinh quang với trần mái vòm và những tấm bảng khắc tên các Anh hùng Liên Xô, Sảnh Ký ức và Đau thương với hàng nghìn sợi dây thủy tinh treo từ trần như những giọt nước mắt, cùng nhiều mô hình tái hiện các trận đánh lớn như bảo vệ Moscow, phong tỏa Leningrad và trận Stalingrad.

Với khách Việt Nam, đây là nơi giúp hiểu vì sao người Nga coi Ngày Chiến thắng 9/5 là ngày lễ thiêng liêng nhất trong năm. Gần như gia đình nào cũng có người thân hy sinh hoặc tham gia cuộc chiến, nên những hiện vật như lá thư từ mặt trận, chiếc mũ lính hay tấm huân chương đều mang câu chuyện rất riêng. Nếu thời gian tour không cho phép vào bảo tàng, Quý khách vẫn có thể ngắm kiến trúc bên ngoài và dạo quanh khuôn viên.

Khu trưng bày khí tài ngoài trời và các công trình tôn giáo

Phía sau bảo tàng là khu trưng bày ngoài trời với xe tăng, pháo, máy bay, tàu hỏa bọc thép và cả các công trình phòng thủ thời chiến. Đây là góc mà các bạn nhỏ và những ai yêu lịch sử quân sự rất thích, vì có thể đứng sát cạnh những cỗ máy từng xuất hiện trong sách giáo khoa và phim ảnh.

Điều đặc biệt ở Công viên Chiến thắng là sự hiện diện của nhiều công trình tưởng niệm thuộc các tôn giáo khác nhau. Có nhà thờ Chính thống giáo Thánh George với mái vòm vàng nhỏ xinh, nhà thờ Hồi giáo tưởng niệm và giáo đường Do Thái tưởng niệm các nạn nhân Holocaust. Sự sắp đặt này thể hiện thông điệp rằng chiến thắng thuộc về mọi dân tộc, mọi tín ngưỡng đã cùng nhau chiến đấu. Khi vào nhà thờ, nữ nên che tóc và tránh mặc váy ngắn, nam bỏ mũ.

Khải Hoàn Môn trên đại lộ Kutuzovsky

Cách lối vào công viên không xa, giữa quảng trường Chiến thắng trên đại lộ Kutuzovsky, là Khải Hoàn Môn Moscow. Cổng được dựng để kỷ niệm chiến thắng của nước Nga trước quân Napoléon năm 1812. Ban đầu, khi quân đội Nga trở về từ Paris, người Moscow dựng một chiếc cổng bằng gỗ để đón đoàn quân. Sau đó, kiến trúc sư Osip Bove thiết kế cổng bằng đá, xây dựng trong những năm 1827–1834 tại khu vực quảng trường Tverskaya Zastava. Thế kỷ 20, khi thành phố mở rộng đường sá, cổng bị tháo dỡ, các chi tiết điêu khắc được lưu giữ và đến năm 1968 Khải Hoàn Môn được dựng lại ở vị trí hiện nay.

Trên đỉnh cổng là cỗ xe chiến thắng sáu ngựa kéo, bên dưới là những tượng chiến binh mặc giáp cổ, các tấm phù điêu và dòng chữ ghi công. Cổng đứng giữa vòng xuyến lớn, xe cộ chạy quanh, nên Quý khách thường được hướng dẫn viên đưa xuống ở điểm dừng an toàn để chụp ảnh. Không xa đó là Bảo tàng Toàn cảnh Trận Borodino với bức tranh tròn khổng lồ tái hiện trận đánh năm 1812, phù hợp cho những ai muốn tìm hiểu kỹ hơn.

Đến Công viên Chiến thắng bằng cách nào?

Khi đi tour, xe đoàn đưa Quý khách đến tận cổng công viên trên đại lộ Kutuzovsky, thường ghép cùng buổi tham quan Kremlin hoặc trên đường đi Công viên Yêu nước ở ngoại ô. Nếu đi tự do, ga metro gần nhất là Park Pobedy, một trong những ga tàu điện ngầm sâu nhất Moscow với dãy thang cuốn rất dài, bản thân nó đã là một trải nghiệm. Đọc thêm về hệ thống metro trong bài tàu điện ngầm Moscow.

Từ Công viên Chiến thắng, đi tiếp về phía đông nam khoảng 15 đến 20 phút xe là đến Đồi Chim Sẻ và Đại học MGU, hai điểm thường được ghép cùng nhau trong một buổi. Xem gợi ý trong bài Đồi Chim Sẻ và Đại học MGU.

Ngày Chiến thắng 9/5 ở đồi Poklonnaya

Ngày 9/5 hằng năm, Công viên Chiến thắng trở thành một trong những điểm tập trung đông người nhất Moscow. Các cựu chiến binh cài huân chương, người dân mang hoa đến đặt dưới chân tháp, buổi tối có pháo hoa và hòa nhạc. Đi Nga vào đầu tháng 5, Quý khách sẽ thấy khắp thành phố treo dải ruy băng hai màu cam đen của Thánh George. Tuy nhiên, giai đoạn này một số khu vực trung tâm, nhất là Quảng trường Đỏ, có thể đóng cửa để chuẩn bị duyệt binh. Khi đó lịch trình sẽ được hướng dẫn viên điều chỉnh, xem thêm trong bài Quảng trường Đỏ có gì đặc biệt.

Kết hợp với Công viên Yêu nước và dấu ấn Việt Nam

Nhiều đoàn khách Việt ghép Công viên Chiến thắng với Công viên Yêu nước ở ngoại ô Moscow, nơi có tượng đài "Các đồng minh – Chiến sĩ Việt Nam" và Nhà thờ Chính của Lực lượng Vũ trang Nga. Hai điểm này cùng chủ đề tưởng niệm nhưng cách thể hiện khác nhau: một bên là khu tưởng niệm truyền thống giữa lòng thành phố, một bên là quần thể hiện đại rộng lớn. Đọc thêm bài Công viên Yêu nước Nga và dấu ấn Việt Nam ở Moscow.

Mẹo tham quan Công viên Chiến thắng

Quảng trường rộng và gần như không có bóng cây ở khu trung tâm, nên mùa hè Quý khách nên mang mũ, kính râm và nước uống. Mùa đông, gió trên đồi khá mạnh, cần áo khoác dày, găng tay và giày chống trơn. Góc chụp đẹp nhất là từ lối vào nhìn thẳng lên tháp tưởng niệm, khi hai hàng đài phun nước dẫn mắt người xem về phía trung tâm. Nếu muốn có ảnh với Khải Hoàn Môn, nên chụp từ phía công viên nhìn ra để có bầu trời làm nền.

Đây là khu tưởng niệm, vì vậy Quý khách nên giữ thái độ trang nghiêm khi đến gần tháp tưởng niệm và các bia khắc tên. Nếu muốn đặt hoa, có thể mua ở các quầy gần ga metro; theo phong tục Nga, hoa đặt tưởng niệm thường là số chẵn.

Tham quan Công viên Chiến thắng cùng J Travel

Trong các tour Nga trọn gói của J Travel, Công viên Chiến thắng và Khải Hoàn Môn được sắp xếp trong ngày tham quan Moscow, hướng dẫn viên tiếng Việt sẽ kể lại câu chuyện lịch sử của từng công trình. Quý khách có thể tham khảo tour Nga Moscow – Saint Petersburg kết hợp Công viên Yêu nước hoặc đọc bài lịch trình du lịch Nga 6 ngày để hình dung cách sắp xếp các điểm. Mọi thắc mắc về tour du lịch Nga, vui lòng liên hệ hotline 0909 953 136 – 0909 977 729.

Bài viết liên quan

• Công viên Yêu nước Nga
• Vườn Alexandrovsky và Ngọn lửa vĩnh cửu
• Điện Kremlin
• Đồi Chim Sẻ và Đại học MGU

Nguồn tham khảo: Wikipedia (Poklonnaya Hill, Victory Museum, Triumphal Arch Moscow), mos.ru. Nguồn ảnh: Poklonnaya Hill at night 04 – MBH (CC BY 4.0); Victory park on Poklonnaya Hill1 – mos.ru (CC BY 4.0). Ảnh còn lại: J Travel.