Nhật Bản Tết Dương lịch có gì? Phong tục đón năm mới Oshogatsu

Du lịch Nhật Bản Tết Dương lịch là cách đón năm mới rất đặc biệt. Ở Nhật, Tết Dương lịch, gọi là Oshogatsu, là dịp lễ lớn nhất trong năm, giống Tết Nguyên Đán của người Việt. Từ cuối tháng 12, phố phường treo cây thông kadomatsu, đêm giao thừa chùa chiền đánh chuông 108 tiếng, sáng mùng 1 cả nước đi lễ đền, còn trung tâm thương mại xếp hàng dài bán túi may mắn. Bài viết này giải thích Nhật Bản Tết Dương lịch có gì, các phong tục nên biết và những lưu ý để chuyến đi trọn vẹn.

Vì sao Tết Dương lịch là Tết chính của người Nhật

Trước thời Minh Trị, người Nhật cũng đón Tết theo âm lịch như Việt Nam và Trung Quốc. Năm 1873, chính phủ Minh Trị chuyển sang dương lịch, và từ đó mọi phong tục năm mới được dời về ngày 1/1. Ngày nay, Oshogatsu là dịp nghỉ dài nhất trong năm của người Nhật. Phần lớn công ty nghỉ từ khoảng 29/12 đến 3/1, người đi làm xa về quê, gia đình sum họp ăn món Tết và đi lễ đầu năm.

Ba ngày đầu năm, từ 1/1 đến 3/1, được gọi là sanganichi. Đây là thời gian người Nhật nghỉ ngơi, thăm họ hàng và đi lễ đền. Nhiều nhà hàng nhỏ, quán gia đình đóng cửa, trong khi các đền chùa lớn, khu du lịch và trung tâm thương mại lại đông nhất năm. Hiểu điều này giúp bạn lên lịch trình hợp lý hơn khi đi Nhật dịp này.

Trang trí đón năm mới: kadomatsu, shimenawa và kagami mochi

Từ khoảng giữa tháng 12, trước cửa nhà, cửa hàng và tòa nhà xuất hiện cặp kadomatsu làm từ thân tre cắt vát, cành thông và cành mận. Người Nhật tin đây là nơi vị thần năm mới (Toshigami) dừng chân để ban phước cho gia đình. Trên cửa thường treo shimenawa, một sợi dây rơm bện có giấy trắng hình răng cưa, để xua điều xấu và đánh dấu không gian thanh tịnh.

Trong nhà, gia đình đặt kagami mochi, gồm hai chiếc bánh mochi tròn chồng lên nhau, trên cùng là một quả cam daidai. Hai tầng bánh tượng trưng cho năm cũ và năm mới, còn chữ daidai đồng âm với "đời đời", mang ý nghĩa gia đình nối tiếp. Đến khoảng ngày 11/1, bánh được đập nhỏ để nấu chè hoặc súp, gọi là kagami biraki. Khi đi dạo phố ở Kyoto hay Osaka những ngày cuối năm, bạn sẽ thấy các trang trí này ở khắp nơi, rất hợp để chụp ảnh.

Đêm giao thừa: chuông Joya no Kane và mì soba

Đêm 31/12, gọi là Omisoka, nhiều gia đình ăn mì toshikoshi soba với mong ước sống lâu và cắt bỏ vận xui của năm cũ, vì sợi mì soba dài và dễ đứt. Sau đó họ xem chương trình ca nhạc Kohaku trên truyền hình. Gần nửa đêm, các ngôi chùa bắt đầu đánh chuông 108 tiếng, gọi là Joya no Kane, tượng trưng cho 108 phiền não của con người theo quan niệm Phật giáo. Một số chùa cho phép người dân và du khách cùng đánh chuông. Chi tiết có trong bài đêm giao thừa ở Nhật Bản.

Sáng mùng 1: đi lễ đầu năm Hatsumode

Phong tục quan trọng nhất của Tết Dương lịch ở Nhật là Hatsumode, tức đi lễ đền chùa lần đầu trong năm. Từ nửa đêm 31/12 đến hết ngày 3/1, hàng triệu người đổ về các đền lớn như Meiji Jingu ở Tokyo, Fushimi Inari ở Kyoto hay Sumiyoshi Taisha ở Osaka. Người ta cầu sức khỏe, công việc, rút quẻ omikuji, mua bùa omamori mới và mang bùa cũ đến đền để đốt. Bạn có thể đọc thêm về nghi thức này trong bài Hatsumode – đi lễ đầu năm ở Nhật và đền Fushimi Inari Kyoto.

Ngoài đi lễ, nhiều người dậy sớm ngắm bình minh đầu tiên của năm, gọi là hatsuhinode, ở bãi biển, đỉnh núi hoặc tầng thượng các tòa nhà. Trẻ em được người lớn lì xì trong phong bì nhỏ, gọi là otoshidama, giống phong tục lì xì của người Việt.

Món ăn ngày Tết: osechi và ozoni

Bữa ăn Tết truyền thống của người Nhật là osechi ryori, các món được xếp đẹp mắt trong hộp sơn mài nhiều tầng. Mỗi món mang một ý nghĩa: đậu đen kuromame cầu sức khỏe, trứng cá trích kazunoko cầu con cháu đông đúc, chả cá kamaboko đỏ trắng tượng trưng cho may mắn. Đi kèm là bát súp ozoni có bánh mochi, mỗi vùng nấu một kiểu khác nhau. Bài osechi và mochi giới thiệu kỹ hơn các món này và cách thưởng thức khi đi du lịch.

Mua sắm đầu năm: túi may mắn fukubukuro

Từ ngày 1 hoặc 2/1, các trung tâm thương mại và cửa hàng thời trang mở bán fukubukuro, những chiếc túi kín đựng hàng hóa có giá trị cao hơn nhiều so với giá bán. Người Nhật xếp hàng từ sáng sớm để mua, và đây cũng là dịp giảm giá lớn đầu năm. Nếu thích mua sắm, bạn nên đọc bài fukubukuro – túi may mắn đầu năm.

Lưu ý khi du lịch Nhật Bản dịp Tết Dương lịch

Thứ nhất, hãy đặt tour, vé máy bay và khách sạn sớm, vì đây là mùa cao điểm cả với khách Nhật lẫn khách quốc tế. Thứ hai, ngày 1/1 nhiều nhà hàng nhỏ, bảo tàng và cửa hàng đóng cửa, nên nên chọn đền chùa, khu du lịch lớn và trung tâm thương mại cho ngày này. Thứ ba, các đền nổi tiếng rất đông vào sáng mùng 1, nên đi sớm, giữ đồ cẩn thận và kiên nhẫn đi theo dòng người. Cuối cùng, thời tiết vùng Kansai cuối tháng 12, đầu tháng 1 khoảng 2–10°C, khô và lạnh, bạn nên xem bài mặc gì khi đi Nhật mùa đông và thời tiết Nhật Bản dịp Tết để chuẩn bị.

Đón năm mới ở Nhật Bản cùng J Travel

Muốn trải nghiệm trọn không khí Oshogatsu mà không phải tự lo lịch trình, bạn có thể đi theo tour. Tour Nhật Bản Tết Dương lịch của J Travel khởi hành ngày 29/12 từ TP.HCM, bay thẳng Vietjet Air đến Matsuyama. Đoàn đi qua Takamatsu, Kobe, Osaka, Kyoto rồi trở lại Shikoku, đón ngày đầu năm ở Kyoto với chùa Vàng và đền Fushimi Inari, tắm Dogo Onsen và trải nghiệm trượt tuyết. Giá 26.990.000đ/khách đã gồm visa đoàn, vé máy bay, khách sạn, ăn uống và vé tham quan. Các tour Nhật Bản theo mùa khác và chùm tour Tết Dương lịch được cập nhật thường xuyên trên website.

Bài viết liên quan

• Hatsumode: đi lễ đầu năm ở Nhật Bản
• Đêm giao thừa ở Nhật Bản và tiếng chuông Joya no Kane
• Fukubukuro: túi may mắn đầu năm ở Nhật
• Osechi và mochi: món ăn ngày Tết của người Nhật
• Tour Nhật Bản Tết giá bao nhiêu

Nguồn ảnh: Tokyo Kadomatsu - PD - 2026 Jan 3 various 05 – Nesnad (CC0); Kagami mochi 2025 Jan various 18 21 24 462000 – Nesnad (CC BY 4.0); New Year's Eve Bell at Mitsutera Mido-Suji – Mr.ちゅらさん (CC0); Fushimi Inari 2024 New Year(2) – Mr.ちゅらさん (CC0); Ishizu hama kara no Hatsuhinode 20210101 – 撮影：　原崎高行権利者：　原崎高行 (CC BY 4.0); Osechi Nagano 20230101 – Windshear (CC BY-SA 4.0); Fukubukuro - PD - 2026 Jan 3 various 1 – Nesnad (CC0). Ảnh đoàn: J Travel.